Korzystając z naszej witryny, wyrażasz zgodę na korzystanie z plików cookie. Używamy ich w celu poprawy jakości z tej strony, specjalnie dla Ciebie, pomagają nam zrozumieć Twoje potrzeby (pomagają nam zbierać statystyki), pomóc naszym partnerom dostarczyć odpowiednią zawartość wyświetlaną na naszej stronie internetowej. Aby dowiedzieć się więcej na temat plików cookie kliknij tutaj .

cookies
noimage

Historia fortów znajdujących się na wyspie Gorée

Wyspa Gorée, znajdująca się w cichej i skrytej zatoce, została odkryta w 1444 roku przez portugalskiego żeglarza Denisa Diasa, badacza zachodniego wybrzeża Afryki i odkrywcę Przylądka Zielonego. W ciągu kilku dziesięcioleci dogodna lokalizacja wyspy została doceniona również i przez kolejnego portugalskiego żeglarza, Diogo Gomesa, który nawiązał korzystne stosunki z wodzem okolicznego plemienia. Wkrótce rdzenna ludność (lud Lebou) została znacznie odsunięta przez Portugalczyków, którzy urządzili tutaj pośredni punkt dla statków handlowych: brali zapasy wody, budowali domy w celu chwilowego pobytu na lądzie, grzebali zmarłych marynarzy.

W 1482 roku na wyspie powstała świątynia katolicka, а w latach 1530 na szczycie skalistego brzegu rozpoczęła się budowa zamku, który w późniejszym czasie posłuży jako fundament pod Fort Saint Michael i obdarzy nazwą Le Castel (Zamek) cały teren wyspy. W jednym z zachowanych listów, datowanym na maj 1529 roku, namiestnik wyspy, „Don Gudumel”, prosi portugalskiego króla Jana III aby ten wysłał budowniczych, cieśli oraz innych robotników w celu wzniesienia zamku na wyspie, zaręczając przy tym wszelkie korzyści dla skarbca państwowego. W 1536 roku na wyspie pojawił się także umocniony punkt mający na celu sprawować kontrolę nad procesem handlu niewolnikami.

Pod koniec 16 – początkiem 17 wieku, po tym, jak pośrednie bazy dla statków pojawiły się na wyspach Przylądka Zielonego, jak również na wyspie Świętego Tomasza i Wyspie Książęcej, zainteresowanie Portugalczyków wyspą Gorée nieco zmalało. Jednakże do tego czasu na arenie światowej zaczęła przybierać na sile holenderska Kompania Zachodnioindyjska, która dostrzegała w wyspie Gorée idealny punkt do ochrony swych interesów handlowych na Południowym Atlantyku. W 1627 roku Holendrom udało się po raz pierwszy zdobyć wyspę Gorée, na której to od razu założyli dobrze umocniony Fort Nassau, nazwany tak na cześć dynastii Orańskiej-Nassau. Historycy twierdzą, iż to właśnie za czasów Holendrów pojawiła się nazwa wyspy Gorée, która pochodzi od skróconego związku wyrazowego «Goode Reede» – «dobry port» w języku holenderskim.

Nie było jednak pisane długie istnienie Fortowi Nassau – już w 1629 roku gubernator Przylądka Zielonego zwrócił wyspę Gorée koronie portugalskiej i wydał rozkaz rozebrania umocnień fortu. Jednakże po upływie dziesięciolecia Holendrzy podjęli kolejną próbę osadzenia się na wyspie, która zresztą została pomyślnie przez nich zajęta. W dolnej części odbudowanego Fortu Nassau Holendrzy urządzili magazyny, w których przechowywali swe towary kupcy Kompanii Zachodnioindyjskiej. Oprócz kupców, wyspę Gorée często nawiedzali piraci i awanturnicy różnej maści, którzy za byle drobiazg brali od plemion afrykańskich kość słoniową, skórę i piżmo. Zresztą, coraz częściej w tych transakcjach zaczął przeważać tak zwany «żywy towar» – epoka handlu niewolnikami osiągnęła swój rozkwit. W latach 1650 do wyspy Gorée zaczęli pretendować Francuzi, którzy nie na długo przejęli kontrolę, gdyż już w 1664 roku zostali wygnani przez Anglików, dowodzonych przez admirała Roberta Holmesa. W epoce panowania króla Ludwika XIV Francuzi ponownie odzyskali wyspę dzięki wice admirałowi Jean’owi d'Estrées, który pojawił się na jej brzegach w listopadzie 1677 roku. W ciągu kilku lat, przygotowując się do kolejnej konfrontacji z Anglią, Francuzi odnowili stare umocnienia. W tym to okresie w miejscu starego portugalskiego zamku pojawił się Fort Saint Michael, w którym ulokował się gubernator, а zrekonstruowany Fort Nassau zaczęto określać już bardziej na styl francuski – Fort St. François.

W czasach wojny siedmioletniej, wsypę Gorée okupowali Anglicy, którzy wkrótce zgodnie z warunkami Traktatu paryskiego (1763) stali się wszechwładnymi gospodarzami w Senegalu. W 1779 roku Fort Nassau został zburzony i więcej już nikt go nie odbudowywał. Pod koniec 18 wieku ponownie zaostrzył się konflikt pomiędzy Anglią i Francją, kwestionującymi kontrolę nad wybrzeżem Senegalu. W 19 wieku Francja ostatecznie uzyskała władzę na wyspie Gorée, która po zakazie handlu niewolnikami zaczęła być wykorzystywana w charakterze punktu oporowego dla dalszej kolonizacji kontynentu afrykańskiego. W 1852 roku na północnej część wsypy została wzniesiona bateria armatnia – Fort d'Estrées, lecz po założeniu w 1857 roku portu Dakar wyspa Gorée zaczęła stopniowo tracić na znaczeniu.

W 1892 roku została przeprowadzona niewielka rekonstrukcja zachodniej części Fortu Saint Michael, а w przeddzień I wojny światowej, w celu zwiększenia obrony portu Dakar, zostały także umocnione wszystkie działające fortyfikacje znajdujące się na wyspie Gorée. Ostatnie starcie w historii Fortu Saint Michael miało miejsce już w czasach II wojny światowej, kiedy to z pomocą armaty został podbity statek wojsk sojuszniczych starających się wejść na wyspę. Po wojnie budynek Fortu d'Estrées przez długi czas służył jako więzienie, do momentu, aż w 1978 roku wyspa i wszystkie znajdujące się na niej budowle historyczne zostały objęte ochroną i trafiły na listę światowego dziedzictwa UNESCO.