Korzystając z naszej witryny, wyrażasz zgodę na korzystanie z plików cookie. Używamy ich w celu poprawy jakości z tej strony, specjalnie dla Ciebie, pomagają nam zrozumieć Twoje potrzeby (pomagają nam zbierać statystyki), pomóc naszym partnerom dostarczyć odpowiednią zawartość wyświetlaną na naszej stronie internetowej. Aby dowiedzieć się więcej na temat plików cookie kliknij tutaj .

cookies
noimage

Kreml Suzdalski

Sercem jednego z najstarszych miast Rosji jest Kreml Suzdalski, kompleks zabytkowych budynków i świątyń, z którym wiążą się losy tak słynnych postaci historycznych, jak Jarosław Mądry, Włodzimierz Monomach, Jerzy Dołgoruki. W niemal tysiącletniej historii tegoż obiektu było niewiele spokojnych etapów, a los obarczał go ogromem doświadczeń – najazdów, zniszczeń i pożarów. Jednakże, nie były one w stanie zniszczyć suzdalskiej warowni, choć potężną cytadelą ona nigdy nie była. Obecnie ten odrestaurowany Kreml jest słynnym muzeum-rezerwatem i zalicza się do obiektów szlaku turystycznego, zwanego Złotym Pierścieniem Rosji.

Historia Kremla Suzdalskiego

W 11 wieku, po przejściu Suzdalu, należącego do pogańskiego plemienia Meria, pod władzę księcia Jarosława Mądrego, rozpoczyna się historia historycznego Kremla Suzdalskiego. Suzdal, umiejscowiony na urodzajnych łąkach „Władimirskiego Opolia” (Владимирского Ополья), w bardzo szybkim tempie przeobraził się w potężne i ważne miasto umiejscowione na granicy Rusi Kijowskiej i Bułgarii Wołżańsko-Kamskiej. Jednakże, miasto takie w celu obrony wymagało znacznych umocnień, które zaczęli wznosić potomkowie Jarosława Mądrego w drugiej połowie 11 wieku. Miejsce do budowy twierdzy wybrano bardzo rozważnie, w zakolu rzeki Kamienki, która nie pozwalała na dojście do Kremla od strony zachodniej. Wschodnią część umocnień miejskich ochraniała głęboka fosa, która w razie konieczności wypełniana była wodą. Wokół miasta-twierdzy zostały usypane wały ziemne, na szczycie których mieściły się belkowane mury obronne i baszty. Pod koniec 11 wieku, za czasów Włodzimierza Monomacha, na terytorium Kremla powstał majestatyczny Sobór Narodzenia Matki Bożej (Sobor Rozdiestwa Preswiatoj Bogorodicy), który stał się pierwszym kamiennym soborem północno-wschodniej części Rusi. W celu przyozdobienia świątyni, zbudowanej z delikatnych płaskich wypalanych płyt – plint, zostali zaproszeni bizantyjscy mistrzowie.

W 1107 roku Kreml Suzdalski uległ zniszczeniu podczas ataku Bułgarów wołżańskich, i jego odbudowa, oczywiście, rozpoczęła się dopiero po upływie kilku lat, kiedy to syn Włodzimierza Monomacha, książę Jerzy Dołgoruki, uczynił Suzdal stolicą Księstwa Rostowsko-Suzdalskiego. W 1148 roku z powodu zniszczeń fundamentu Soboru Zaśnięcia z rozkazu Jerzego Dołgorukiego został wzniesiony nowy „trójgłowy” chram przypominający Cerkiew Zaśnięcia w Ławrze Kijowsko-Pieczerskiej. W czasie gdy Suzdal był stolicą księstwa, na terytorium Kremla mieścił się książęcy i biskupi pałac, obiekty mieszkalne zaufanych bojarów oraz otoczenia biskupa, а także domy członków wojska książęcego. Jednakże, status stolicy został utracony po śmierci Jerzego Dołgorukiego, syn którego, książę Andrzej Bogolubski, w 1157 roku uczynił stolicą miasto Włodzimierz, а Kreml Suzdalski pozostał miejscem zamieszkania biskupów. W latach 1222-25 kremlowski Sobór Zaśnięcia został ponownie przebudowany i po poświęceniu przez biskupa Symeona świątynia ta otrzymała nowe imię – Sobór Narodzenia Matki Bożej. (więcej)

Co można zobaczyć?

Najstarszą budowlą Kremla Suzdalskiego i całego Suzdalu jest – Sobór Narodzenia Matki Bożej, który obecnie jest i czynną świątynią, i miejscem rozmieszczenia ekspozycji muzeum-rezerwatu. Ten majestatyczny „pięciogłowy” chram z bogato zdobioną fasadą, który w swej historii był kilkukrotnie niszczony i kilkukrotnie odradzał się, jest oczywiście godzien zachwytu jako wybitny zabytek białokamiennego budownictwa, ale i jego ekspozycje zasługują na nie mniejszą uwagę. Wśród eksponatów przedstawionych za murami soboru znajdują się również wzorce sztuki użytkowej i malarstwa 13-17 wieku. Za główną wartość Soboru Narodzenia słusznie uważana jest Złota Brama, która powstała za sprawą suzdalskich mistrzów w 13 wieku – na ciemnym tle miedzianych płyt błyszczą złote malunki o tematyce ewangelicznej. W 17 wieku w soborze pojawiły się masywne Carskie Wrota, zdobiące swym obliczem wejście do ołtarza ofiarnego i zakrystii. Poraża swym wyglądem i rozmiarami aspersorium, które powstało w 19 wieku w kształcie samowara. Z czterech znajdujących się po jego bokach kraników podczas świąt parafianom rozdawana była woda święcona.

O bogatej historii Kremla Suzdalskiego świadczy Nekropolia w Soborze Narodzenia Matki Bożej, gdzie pod żeliwnymi podłogowymi nagrobkami spoczywają wybitni bojarzy i książęta z rodu Szujskich, Bielskich i in. Na południe od Soboru Narodzenia znajduje się ośmioboczna Dzwonnica, wzniesiona w 1635 roku na życzenie biskupa Serapiona. Kilka dziesięcioleci później na dzwonnicy pojawił się zegar, który obecnie przeszedł remont i znów wybija każdą godzinę. Za murami Dzwonnicy w 2007 roku otwarto ekspozycję przedstawiającą rzadką budowlę 17 wieku – „Jordański Baldachim” (coś na wzór Cyborium - ażurowej obudowy ołtarza w kościele chrześcijańskim, składającej się zazwyczaj z czterech kolumn podtrzymujących baldachim w formie kopuły, ostrosłupa lub innej bardziej złożonej). Ten dekoracyjny daszek ustawiano podczas święta Chrztu Pańskiego nad specjalnym, wykonanym w kształcie krzyża przeręblem, tzw. «Jordanem».

Najobszerniejsze ekspozycje muzeum mieszczą się za murami Komnat Biskupich, zespołu budynków, które pojawiły się na terytorium Kremla Suzdalskiego w 15-18 wieku. Za czasów metropolity Hilariona, pod koniec 17 wieku, komnaty suzdalskich duchownych władców zostały połączone z Soborem Narodzenia i Dzwonnicą specjalną galerią i tajemnymi schodami w jednolity kompleks. Obecnie za murami Komnat Biskupich zwiedzić można dziewięć sal wystawowych, eksponaty w których są chronologicznie uporządkowane i opowiadają o historii miasta od czasów zamierzchłych aż do współczesności. Najbardziej zapadającym w pamięć pomieszczeniem dziedzińca biskupiego, bez wątpienia, jest Komnata Krzyżowa – ogromna sala paradna z umeblowaniem pochodzącym z 18 wieku. W pomieszczeniu tym w szczególnie uroczystej atmosferze odczytywano dekrety carskie, wyświęcano księży, organizowano różnorakie ceremonie i przyjęcia z okazji uroczystości świątynnych. Oprócz swych ogromnych rozmiarów Komnata Krzyżowa poraża także tym, iż jej sklepienia nie opierają się na ani jednej kolumnie czy słupie. W rogu pomieszczenia dostrzec można wspaniały piec w stylu holenderskich pieców kaflowych, który powstał w połowie 18 wieku z myślą o ogrzaniu tego olbrzymiego pomieszczenia.

Kreml Suzdalski można zwiedzać:

codziennie od godziny 10:00 do 18:00, oprócz wtorku i ostatniego piątku każdego miesiąca.