Korzystając z naszej witryny, wyrażasz zgodę na korzystanie z plików cookie. Używamy ich w celu poprawy jakości z tej strony, specjalnie dla Ciebie, pomagają nam zrozumieć Twoje potrzeby (pomagają nam zbierać statystyki), pomóc naszym partnerom dostarczyć odpowiednią zawartość wyświetlaną na naszej stronie internetowej. Aby dowiedzieć się więcej na temat plików cookie kliknij tutaj .

cookies
noimage

Historia Ajt Bin Haddu

Ksar – ufortyfikowana berberyjska osada, chroniona przez jedyny mur obronny, składająca się ze złączonych ze sobą mieszkań i posiadająca ogólne zabudowania, takie jak: spichlerz, kościół, palenisko, łaźnię i inne. Słowo «ksar» badacze traktują jako pokrewne do łacińskiego «castrum» (osada wojenna, obóz). Historycy nie zgadzają się co do momentu założenia Ajt Bin Haddu. Jedni twierdzą, że jego budowa ruszyła w połowie 8 wieku naszej ery i wiązała się z wodzem plemienia Bin Haddu, grobowiec którego, według miejscowych opowieści, znajduje się gdzieś poza granicami obecnego miasta. Inni negują to na podstawie tego, iż żadna z obecnie istniejących budowli nie powstała wcześniej, niż w 16 wieku, choć przyznają, że stosowane przy wznoszeniu budynków Ajt Bin Haddu technologie, wykorzystywane były w dolinach południowej części Maroka wiele wieków temu.

Ajt Bin Haddu, jak i inne ufortyfikowane miasta tego regionu, istnieją głownie dzięki transsaharyjskiemu szlakowi handlowemu, który łączył wybrzeże Afryki Północnej, Europy i Lewant z ziemiami, umiejscowionymi na południe od Sahary. Karawany handlowe, przewożące złoto, sól i afrykańskich niewolników, przemieszczały się tą trasą, począwszy od średniowiecza. Okres największego rozkwitu szlaku transsaharyjskiego przypadał na 8-16 wiek, i w tym też czasie okoliczni mieszkańcy korzystali z sytuacji, zarabiając na życie oferowaniem noclegów, jedzenia i picia podróżującym kupcom. Aby uchronić się od koczowniczych i rozbójniczych najazdów, żarówo na samych mieszkańców, jak i ich klientów – kupców, ksar obowiązkowo posiadał mur obronny.

Ksar Ajt Bin Haddu był centrum plemienia Bin Haddu, które objęło kontrolą stary szlak handlowy przebiegający pomiędzy Timbuktu a Marrakeszem jeszcze w okresie panowania dynastii Almorawidów w 11-12 wieku. Swój ksar mieszkańcy zbudowali w ważnym pod względem strategicznym miejscu – na zboczach góry nad rzeką Asif Mellah, która latem i jesienią wysychała, lecz mimo to dawała możliwość prowadzenia choćby minimalnego gospodarstwa. Nad brzegiem rzeki rosły palmy daktylowe, owoce których aktywnie wykorzystywane były przez Berberów do jedzenia. Z włóknistych pni palm wykonywali oni kolumny i belki do budowy, z liści pletli koszyki, dywaniki, sznury i inne elementy gospodarcze. Ściana wzniesiona z ubitej ziemi i gliny chroniła terytorium osady, na które można było wejść tylko przez dwa wejścia.

Ksar tworzyło 6 mieszkalnych zamków, należących do bogatych rodów, i około 50 budynków prostszego typu, stanowiących mieszkania dla zwykłej wiejskiej ludności. W czasach rozkwitu ksar mógł być domem dla kilkuset mieszkańców, lecz stopniowe przygasanie szlaku transsaharyjskiego stało się powodem zmniejszania liczby ludności. W 20 wieku na przeciwległej stronie rzeki, niedaleko obecnej drogi, powstała nowa wieś, do której z czasem przenieśli się niemal wszyscy mieszkańcy. Począwszy od lat 1960 Ajt Bin Haddu często występował już tylko w roli malowniczego miejsca, idealnego do zdjęć dla wielu popularnych filmów, w związku z czym za murami twierdzy w różnych latach odbywały się prace remontowe. W 1987 roku Ajt Bin Haddu uzyskał status obiektu Światowego Dziedzictwa UNESCO.