Korzystając z naszej witryny, wyrażasz zgodę na korzystanie z plików cookie. Używamy ich w celu poprawy jakości z tej strony, specjalnie dla Ciebie, pomagają nam zrozumieć Twoje potrzeby (pomagają nam zbierać statystyki), pomóc naszym partnerom dostarczyć odpowiednią zawartość wyświetlaną na naszej stronie internetowej. Aby dowiedzieć się więcej na temat plików cookie kliknij tutaj .

cookies
noimage

Zamek w Lancaster

Zamek w Lancaster, zwany też Zamkiem Jana z Gandawy, jest ogromną średniowieczną fortecą znajdującą się w angielskim hrabstwie Lancaster; góruje nad miastem Lancaster i rzeką Lune. To jeden z najważniejszych historycznych zabytków w Wielkiej Brytanii, ponieważ śledzi historię reform wymiaru sprawiedliwości, więziennictwa i systemu karnego przez prawie 1000 lat; pełnił funkcję sądu i więzienia.

Historia zamku w Lancaster

W 79 r. n.e. w Lancaster wzniesiono rzymski fort na wzgórzu górującym nad przejściem przez rzekę Lune. Na układ miasta wpłynął rzymski fort będący bastionem przeciwko grasującym oddziałom starożytnych plemion Piktów i Szkotów. Po inwazji Normanów w drugiej połowie XI w. Lancaster stało się częścią hrabstwa Nortumbrii. W 1092 r. Wilhelm II wyznaczył stałą granicę ze Szkocją dalej na północ, w czasie, kiedy podobno wybudowano zamek w Lancaster w miejscu, w którym był rzymski fort. Uważa się, że za jego budowę odpowiedzialny był Roger de Poitou, normandzki lord posiadający majątek ziemski w Lancaster. W tamtym okresie konstrukcja została wybudowana z drewna, do jej fortyfikacji włączono też wały ziemne rzymskiego fortu. W 1102 r. Roger de Poitou zbiegł z Francji po udziale w nieudanym buncie przeciwko królowi Henrykowi I, po którym król skonfiskował Lancaster i zamek. (więcej)

Zamek obecnie

Zamek pełni funkcję Sądu Koronnego, więc obecnie toczą się tam procesy za poważniejsze przestępstwa, sądy pokoju skazują przestępców i zajmują się apelacjami niższych instancji. Budowla pozostaje własnością Korony, w rzeczywistości monarcha posiada zawsze dodatkowy tytuł księcia Lancaster. Ponieważ Ministerstwo Sprawiedliwości zamknęło Więzienie Jej Królewskiej Mości, zamek wrócił do księstwa Lancaster w 2012 r.; duży nacisk położono na zachowanie i odbudowę zabytkowych budynków, jak również na udostępnianie zamku zwiedzającym.

Pierwszy etap prac skupił się na zagwarantowaniu, że budynki są odporne na warunki pogodowe i wodę. W 2015 r. księstwo dalej odkrywało odnowioną wiktoriańską wieżę zegarową, ponownie położono dach na warsztacie dłużników wychodzącym na główny dziedziniec. W 2016 r. zmieniono warsztaty w nowoczesne biura dla personelu księstwa, a w 2017 r. rozpoczęto ważny projekt ochrony, który obejmował usunięcie dawnego budynku dla odwiedzających więzienie i otwarcie dawnego kuchennego dziedzińca.

Największym średniowiecznym budynkiem w zamku jest donżon nazywany też Wieżą Lungessa. Jest wysoki na cztery piętra, tzn. na 20 metrów, w każdym rogu ma płytkie przypory. Jego zewnętrzne mury mają trzy metry grubości, a na każdym piętrze znajdują się dwa pokoje. Chociaż wyższa część donżonu została odbudowana w 1585 r., pierwotny donżon pochodzi z XII w. i jest najstarszą częścią zamku.

Chociaż donżon jest największym średniowiecznym budynkiem, najbardziej imponujący jest budynek bramny. Ma dwie na wpół ośmiokątne wieże, które wznoszą się na 20 metrów nad masywnymi, pochyłymi plintami, jak również spuszczaną kratę i parapet muru obronnego nad kroksztynem. Kolejną bardzo ważną częścią zamku jest tzw. „Dom Gubernatora”, który wzniesiono między budynkiem bramnym a Wieżą Studzienną w 1788 r. W 1792 r. rozpoczęto prace nad budową więziennego oddziału dla kobiet. Jest to czteropiętrowa wieża z gotyckimi oknami. Więzienie dla mężczyzn wybudowano w latach 1794-1796 i przedłużono do północy donżonu, odcinając od świata zewnętrznego wysokimi murami. Powyżej wznoszą się trzy czteropiętrowe wieże z pochyłymi frontami i gotyckimi oknami, w których więźniowie spali w osobnych celach. W XIX w. dobudowano tzw. „Skrzydło A” będące zakładem karnym dla mężczyzn. Ma trzy piętra, po 18 cel na każdym z nich.

Zamek ma również „Więzienie dla dłużników”, które wybudowano w latach 1794-1796. Są to dwupiętrowe kwatery, nad którymi znajduje się otwarta arkada z gotyckimi łukami prowadząca na główny dziedziniec. Jest również loch z kilkoma celami, jak również Sąd Koronny i Sala Hrabstwa. Sąd Koronny jest pokryty dębową boazerią i nadal ma oryginalne żelazo do wypalania piętna na „złoczyńcach” pojawiających się na nadbrzeżu. Składa się z metalowego uchwytu mającego unieruchomić nadgarstek i palce, podczas gdy rozżarzone żelazo z wytłoczoną literą „M” przykładało się do kciuka. To znaczyło skazanego jako „złoczyńcę”. Ostatni raz użyto tego żelaza w 1811 r. Sala sądowa jest używana do dziś.

Sala Hrabstwa to dziesięciokątne pomieszczenie, którego budowę ukończono w 1800 r. i która ma półokrągłe gotyckie filary wspierające drewniany sufit, jak również łuki gipsowego sklepienia. Nadal używa się jej jako sali sądowej, ale rzadko. Mieści jedną z wystaw dotyczących heraldyki rycerskiej. Ostatnią większą rozbudową zamku w Lancaster był zakład karny dla kobiet, który wybudowano w 1821 r. Składa się z cel na pięciu kondygnacjach, każda ma okno. Wieża Studzienna zwana też Wieżą Czarownic jest znacznie starsza, bo wybudowano ją w 1325 r. Ma dwie studnie i trzy podziemne lochy z kamiennej płyty, gdzie przetrzymywano wiedźmy z Lancashire przed ich procesem na zamku w 1612 r.

Od 2011 r. na zamku trwają prace remontowe na dużą skalę. Ostatni etap otworzy dziedziniec dawnej więziennej kuchni, ma zostać zakończony w 2019. To pozwoli utworzyć w kompleksie zamkowym nową kawiarnię i centrum kształcenia.

Zamek jest obecnie otwarty dla zwiedzających bezpłatnie, chociaż wejść można tylko w ramach oficjalnej wycieczki z przewodnikiem. Jest też wystawa, która pozwala zwiedzającym obejrzeć cele w swoim tempie, i różnorodny program imprez w ciągu roku. Obejmuje wycieczki teatralne, muzyczne, związane z mroczną historią, jak również aktywne wycieczki dla dzieci, imprezy, podczas których rozwiązuje się zagadkę morderstwa, i wiele innych atrakcji. Zamek słynie też z tego, że jest to popularne miejsce wycieczek związanych z duchami z uwagi na swoją makabryczną historię i legendy o rzekomo licznie widzianych duchach. Np. legenda o Czarnym Mnichu z zamku w Lancaster, który nawiedza tereny więzienia i podobno został tam powieszony. Innym popularnym duchem jest wiedźma z Pendle czy Stara Demdyke, która zmarła w jednej z cel w Wieży Studziennej. Pary lubujące się w makabrze mogą pobrać się w spektakularnej Sali Hrabstwa, która jest budynkiem sądowym w stylu georgiańskim.

Godziny otwarcia zamku w Lancaster

Zamek w Lancaster jest otwarty 7 dni w tygodniu (oprócz Świąt Bożego Narodzenia / okresu noworocznego) od 9.30 do 17.00, przez cały dzień są dostępne wycieczki z przewodnikiem.
Zimą wycieczki zwykle odbywają się od 10.30 do 15.15 w dni robocze i od 10.00 do 16.00 w weekendy. Godziny mogą ulec zmianie. Wycieczki trwają ok. 60 minut.

Opracowanie: Melisande Aquilina